Jak bank liczy zdolność kredytową
Mechanizm jest w gruncie rzeczy prosty i sprowadza się do trzech kroków. Najpierw bank ustala dochód rozporządzalny: od dochodu netto odejmuje koszty utrzymania gospodarstwa domowego i raty istniejących zobowiązań. Potem stosuje limit DSTI - stosunek raty do dochodu, który zgodnie z rekomendacją S KNF nie powinien przekraczać 50 procent, a przy wyższych kwotach bywa zaostrzany do 40. Na koniec przelicza maksymalną ratę na kwotę kredytu, uwzględniając oprocentowanie i okres.
Cała reszta, czyli scoring, BIK, forma zatrudnienia i staż pracy, decyduje o tym, czy bank w ogóle wyda pozytywną decyzję i na jakich warunkach. Zdolność wyznacza sufit, ale go nie gwarantuje.
Dlaczego kwoty w różnych bankach tak się różnią
Największa rozbieżność bierze się z przyjmowanych kosztów utrzymania. Nie ma tu jednego standardu - część banków liczy około 1 100 zł na osobę, część 1 500, a niektóre nawet 1 800. Przy rodzinie czteroosobowej różnica między skrajnymi podejściami to blisko 3 000 zł miesięcznie dochodu rozporządzalnego, co przy hipotece na 30 lat przekłada się na kilkaset tysięcy złotych zdolności.
Druga istotna zmienna to bufor na wzrost stóp procentowych. Przy kredytach ze zmiennym oprocentowaniem banki liczą ratę tak, jakby stopa była o kilka punktów wyższa niż obecnie. Dlatego realna decyzja bywa niższa niż wynik każdego kalkulatora, także naszego.
Jak podnieść zdolność kredytową
- Zamknij niewykorzystane limity. Karta kredytowa z limitem 10 000 zł obciąża zdolność, nawet jeśli saldo wynosi zero. To najszybszy sposób na poprawę wyniku.
- Spłać drobne zobowiązania. Rata 300 zł obniża maksymalną kwotę hipoteki o kilkadziesiąt tysięcy złotych.
- Rozważ współkredytobiorcę. Dochody się sumują, a koszty utrzymania rosną wolniej niż dochód - dlatego dwie osoby mają zwykle wyraźnie więcej niż podwójną zdolność singla.
- Wydłuż okres kredytowania. Podnosi kwotę, ale zwiększa całkowity koszt odsetek. To kompromis, nie darmowy zysk.
- Zadbaj o historię w BIK. Brak historii bywa oceniany gorzej niż historia dobra - konsekwentnie spłacany drobny kredyt buduje wiarygodność.
Najczęstsze pytania
Jak liczycie zdolność kredytową?
Od dochodu netto odejmujemy koszty utrzymania gospodarstwa domowego (1 300 zł na osobę) oraz raty istniejących zobowiązań. Na ratę nowego kredytu może pójść maksymalnie połowa tego, co zostaje - to wskaźnik DSTI z rekomendacji S KNF. Z maksymalnej raty wyliczamy kwotę kredytu odwróconym wzorem na ratę annuitetową.
Czy to jest oferta kredytu?
Nie. BonusBank.pl nie jest bankiem ani pośrednikiem kredytowym, nie ocenia zdolności i nie udziela kredytów. Publikujemy wyliczenie poglądowe oparte na publicznie znanej metodzie. Wiążącą ocenę przeprowadza bank na podstawie własnego scoringu, BIK, formy zatrudnienia i stażu pracy.
Dlaczego kredyt hipoteczny wychodzi wielokrotnie wyższy niż gotówkowy?
Bo trwa znacznie dłużej. Przy tej samej racie okres 30 lat pozwala pożyczyć kilkukrotnie więcej niż okres 5 lat. Ceną jest całkowity koszt odsetek, który przy długim okresie potrafi przekroczyć połowę pożyczonej kwoty, oraz konieczność wniesienia wkładu własnego.
Co obniża zdolność najbardziej?
Istniejące raty, limity na kartach kredytowych i w koncie (bank liczy je jako wykorzystane w całości, nawet nieużywane) oraz liczba osób na utrzymaniu. Negatywne wpisy w BIK potrafią przekreślić wniosek niezależnie od wysokości dochodu.